صفحه نخست عکس فیلم معرفی دوره آموزش آرشیو تماس با ما

نظریه پردازی بومی؛ حلقه مفقوده روابط خارجی ایران

یک سال قبل

دکتر خرازی با بیان اینکه وقوع انقلاب اسلامی آثار بسیار وسیعی در جهان اسلام از تغییر تفکر مسلمانان گرفته تا سیاسی شدن آنها و پیگیری حقوق شان داشته است.

دکتر سیدکمال خرازی در این نشست که در شورای راهبردی روابط خارجی برگزار شد، با بیان اینکه "ما مبدع حرکت انقلابی ایدئولوژیک هستیم؛ انقلابی اسلامی که تحولات عظیمی در جهان ایجاد کرد" گفت: به نظر می رسد برخی از دانشجویان دوره دکتری از نظریه پردازی وحشت دارند. ما مثل ماهیانی هستیم که در آب هستیم، اما قدر آب را نمی دانیم.


رییس شورا با اشاره به نامه حضرت امام خمینی (ره) به میخاییل گورباچف، رهبر اتحاد جماهیر شوروی و پیش بینی به تاریخ پیوستن کمونیسم گفت: این پیش بینی ناشی از این بود که نظریه جدیدی در برابر مکتب سرمایه داری و کمونیسم سر بر آورد و می خواست آنها را از صحنه دور کند.

دکتر خرازی با بیان اینکه وقوع انقلاب اسلامی آثار بسیار وسیعی در جهان اسلام از تغییر تفکر مسلمانان گرفته تا سیاسی شدن آنها و پیگیری حقوق شان داشته است، افزود: اگر 40 سال پیش به کشورهای مدرن اسلامی تحت تاثیر غرب همچون ترکیه، سوریه، تونس، الجزایر و مراکش سفر می کردید، خانم با حجاب کم می دیدید، اما امروز باحجاب ها خیلی به چشم می آیند.

وی با بیان اینکه حرکت و آثار انقلاب اسلامی مبتنی بر ایدئولوژی بوده است، گفت: نفس پیدایش داعش، عکس العمل به انقلاب اسلامی است، زیرا می خواهند با ایجاد داعش تفکر اسلامی را تخریب کنند.

رییس شورا خطاب به حاضران در نشست گفت: ما که در این محیط زندگی می کنیم، بهترین کسانی هستیم که می توانند درباره تحولات این منطقه نظریه پردازی کنند.

دکتر خرازی ادامه داد: از شما دانشجویان دوره دکتری انتظار این است که نظریه پردازی کنید، از نظریه های خود دفاع کنید و از این رویه وحشت نداشته باشید.

وی در بخش دیگری از سخنان خود فعالیت در عرصه روابط خارجی را به نبرد در جبهه جنگ تشبیه کرد و درباره انتظار شورای راهبردی از دانشجویان دوره دکتری و فارغ التحصیلان مطالعات سیاسی گفت: برای تحلیل رویدادهای بین المللی، به ابزارهای دیگری علاوه بر دانش علمی نیاز است.

رییس شورا با یادآوری این ایراد که علوم انسانی حاکم بر ادبیات دانشگاهی کشور برخاسته از محیط غربی است، گفت: متاسفانه جوامع اسلامی برای آفرینش نظریه های متقن که پاسخگوی شرایط کنونی باشد، تلاش ناچیزی کرده اند، از این رو بیشتر، استفاده کنندگان ادبیاتی هستند که دیگران آن را تولید کرده اند و حاکمیت دیدگاه آنها را می پذیرند.

دکتر خرازی با بیان اینکه اگر نظریه ها و ابزارهای ابداعی غرب برای مواجهه با تحولات منطقه کفایت می کرد، خود آنها بهتر می توانستند تحولاتی همچون ظهور داعش را تحلیل و تبیین کنند، گفت: صرف یادگیری نظریه ها و ادبیات سیاسی روابط بین الملل، حتی اگر نظریه های بومی هم داشته باشیم، کافی نیست. آنچه می تواند عامل تحلیل و پیش بینی درست باشد، استعداد و هوشمندی خاصی است که برخی افراد از آن بهره مند هستند. برای نمونه، برخی چهره های سیاسی موفق کشورها را سراغ داریم که الزاما علوم سیاسی نخوانده بودند، اما در این حوزه برای کشور خود موفق عمل کردند.

وی اضافه کرد: بنابراین به دریافت و کسب این متون و نظریات بسنده نکنید؛ سعی کنید در دوره تحصیل یا فارغ التحصیلی خود نظریه های جدیدی ارایه دهید، زیرا به افرادی که چنین دید بومی داشته باشند، نیاز داریم.

رییس شورا در ادامه، یکی دیگر از نیازهای کشور در حوزه روابط خارجی را آینده پژوهی خواند و گفت: البته مبنای آینده پژوهی هم باید بنیه بومی قوی برای تحلیل مسایل داشته باشد تا با آن بتوانیم آینده نزدیک و دور را درست پیش بینی و برای آن برنامه ریزی کنیم.

دکتر خرازی گفت: شورای راهبردی به ویژه در این حوزه نیازمند انسان هایی است که بینش و توانایی عمیقی در حوزه آینده پژوهی داشته باشند.

وی با بیان اینکه باید خود را برای حرکت در محیط پیچیده بین المللی آماده کنیم، گفت: به افراد قابلی در حوزه سیاست خارجی نیاز داریم که خوب دشمن را بشناسند، طراحی عملیات کنند و بر دشمن پیروز شوند. این روزها استعدادهای بسیار بزرگی در کشور داریم و این امید را زنده می کند که در مصاف پیچیده بین المللی پیروز شویم.

رییس شورا با بیان اینکه مادامی که انقلاب اسلامی ادامه دارد، این جنگ و دفاع ادامه خواهد داشت، از این رو باید راهبردی اندیشید، درباره ماموریت های شورای راهبردی روابط خارجی گفت: شورا ماهیت موسسه ای مطالعاتی را ندارد، بلکه وظیفه اش ارایه مشورت به رهبر معظم انقلاب است که ایشان هم تاکنون از عملکرد شورا ابراز رضایت کرده اند.

وی افزود: یکی از محورهای مد نظر ایشان تنویر افکار عمومی درباره عملکرد سیاسی خارجی جمهوری اسلامی است که سلسله جلسات با صاحبنظران و کارشناسان هم با این منظور و هم استفاده از نظرات آنها برگزار می شود.

منبع:شورای راهبردی روابط خارجی